Gardzienice w Trójmieście, 13 - 16 maja 2014, rezydencja zespołu we współpracy z Gdańskim Teatrem Szekspirowskim
Gdański Teatr Szekspirowski, jako współorganizator rezydencji Ośrodka Praktyk Teatralnych GARDZIENICE, która odbywa się w ramach Festiwalu Literatury i TeatruBETWEEN.POMIĘDZY, serdecznie poleca to wydarzenie Państwa uwadze.
Warto podkreślić, że w swej ponad trzydziestopięcioletniej historii, Gardzienice gościć będą w Trójmieście po raz pierwszy i zaprezentują się poprzez spektakle, warsztaty oraz spotkania z założycielem Ośrodka, Włodzimierzem Staniewskim.
Temat wiodący tegorocznego festiwalu Literatury i Teatru: NEW BEGINNINGS. OTWARCIA, wskazuje na poszukiwania źródeł, początków ze świadomością, że właśnie poprzez przeszłość postrzegamy naszą współczesność. Dlatego też jest on tak bliski Gdańskiemu Teatrowi Szekspirowskiemu, którego budynek, nawiązujący do XVII wiecznego pierwowzoru, zostanie w tym roku oddany do użytku. Współpraca przy tym ważnym trójmiejskim festiwalu doskonale wpisuje się w sezon otwarcia Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego.
Festiwal Literatury i Teatru BETWEEN.POMIĘDZY odbędzie się w dniach 12-17 maja 2014 roku, jest to jego piąta edycja. Proponowana przez organizatorów formuła łączy wydarzenia literackie z teatralnymi, zachęca do spotkań twórców i akademików ze wszystkimi zainteresowanymi współczesną sztuką i sposobami jej opisu.
Jednym z ważniejszych wydarzeń festiwalu jest rezydencja Ośrodka Praktyk Teatralnych GARDZIENICE. Odbywająca się po raz pierwszy w Trójmieście wielostronna prezentacja twórczości i działań światowej sławy teatru obejmować będzie spektakle Ifigenia w A… oraz Oratorium Pytyjskie.Najnowsze dzieło Gardzienic pokazywane będzie w wyjątkowej przestrzeni Kościoła Świętego Jana w Gdańsku. Ponadto, będzie można dowiedzieć się więcej o warsztacie twórców podczas wykładu Włodzimierza Staniewskiego, połączonego z prezentacjami aktorskimi oraz projekcjami nagrań dokumentalnych. Przewidywany jest również pokaz archiwalnego nagrania przedstawienia Żywot protopopa Awwakuma, oraz kameralna opowieść o działalności teatru. Zaproszenie na tegoroczną edycję festiwalu związane jest ściśle z jego tematem przewodnim: poszukiwaniem źródeł oraz konfrontowaniem ich ze współczesnością.
Bilety na przedstawienia dostępne są w kasach Teatru Wybrzeże.
Współorganizatorami Trójmiejskiej rezydencji OPT Gardzienice są: Uniwersytet Gdański, Teatr Wybrzeże, Gdański Teatr Szekspirowski oraz Nadbałtyckie Centrum Kultury. Projekt dofinansowano ze środków: Urzędu Miasta Sopotu, Urzędu Marszałkowskiego oraz Kąpieliska Morskiego Sopot.
Program rezydencji Ośrodka Praktyk Teatralnych GARDZIENICE:
SPOTKANIE PIERWSZE
WTOREK, 13 maja 2014, godz. 20.00, Teatr w Oknie (Długa 50/51, Gdańsk)
Wprowadzenie GARDZIENIC – spotkanie z WŁODZIMIERZEM STANIEWSKIM
Podczas spotkania Włodzimierz Staniewski wprowadzi uczestników w niezwykły świat Gardzienic. Zaprezentowany zostanie też krótki film, dotyczący oryginalnych technik pracy Ośrodka. Po spotkaniu, pod wodzą reżysera, uczestnicy udadzą się do Centrum Św. Jana na przedstawienie pt.: „Oratorium Pytyjskie”.
Wstęp na zaproszenia ( Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć. ).
SPOTKANIE DRUGIE
WTOREK, 13 maja 2014, godz. 21.00, Centrum Świętego Jana (Świętojańska 50, Gdańsk)
Prezentacja przedstawienia „ORATORIUM PYTYJSKIE”
Przedstawienie biletowane 70/50 zł (bilety można kupić w kasach Teatru Wybrzeże)
Włodzimierz Staniewski:
„W kulturze i wyobraźni zbiorowej, która jest kultury najcenniejszą skarbnicą, imiona Sybilli i Pytii, jak również Kassandry, złączyły się w jedno i kojarzone są z umiejętnością przepowiadania przyszłości, boskim natchnieniem oraz odsłanianiem tajemnic ludzkiego losu. […] Wieszczy dar otrzymały wszystkie od Apollina, wszystkie też stały się niewyczerpalnym źródłem inspiracji dla poetów/piewców, których my Słowianie, nazywamy wieszczami. „Gdzie człowiek, co z mej pieśni całą myśl wysłucha?” (A. Mickiewicz) Apollo królował w Delfach i on też objął boską opieką Siedmiu Mędrców, których zwołano w VI wieku p.n.e. do tego pępka ówczesnego świata, żeby dali świadectwo przenikliwości i wzniosłości greckiego umysłu i ducha. […] Mało jest w historii wersów, ujętych w jeden kodeks, tak lapidarnych w formie, głębokich i wzniosłych w treści, tak poetycko uskrzydlonych i tak muzycznych, jak „Przykazania Mędrców z Delf”. Nie tracących na aktualności. Idą (a jakże) w poprzek paplaninie naszej postkultury i prania wiary we wszelkie wartości dzisiejszego postświata. Półtora setki maksym, wskazań, eksklamacji, nawoływań, próśb, przestróg, litanijnych zaklęć i „wniebogłosów”… Ryte w stożkowym kamieniu, omfalosie, ustawionym przed świątynią Apollina, u stóp skały, z której siódmego dnia każdego miesiąca wieszczyła Pytia/Sybilla. […] Niektóre brzmią jak drogowe znaki życia („Nie łam przysięgi”, „Wychwalaj dzielność”, „Pij z umiarem”), inne zaś – jak sybillińskie parafrazy („Postrzegaj słyszeniem”, „Ujrzyj, co usłyszałeś”, „Patrz niczym obcy”, „Poznaj, co wiesz”). […] Starożytni postulowali: „Poznaj samego siebie”. Współcześni magowie wróżą z giełdowych kursów i badań opinii publicznych. Komentarz zbędny.”
SPOTKANIE TRZECIE
ŚRODA, 14 maja 2014, godz. 19.30, Teatr na Plaży (Al. Mamuszki 2, Sopot)
Warsztat Gardzienic: projekcja nagrania filmowego ŻYWOTA PROTOPOPA AWWAKUMA
z wprowadzeniem Włodzimierza Staniewskiego
Wstęp bezpłatny. Ograniczona liczba miejsc!
Prezentacja archiwalnego nagrania słynnego przedstawienia „Żywot protopopa Awwakuma” poprzedzona będzie krótkim wprowadzeniem na temat warsztatu pracy twórczej
oraz historii przedstawienia.
SPOTKANIE CZWARTE
CZWARTEK, 15 maja 2014, godz. 19.00 oraz 21.00, Scena Kameralna Teatru Wybrzeże
(ul. Bohaterów Monte Cassino 30, Sopot)
Prezentacja przedstawienia „IFIGENIA W A…” według Ifigenii w Aulidzie Eurypidesa
Przedstawienie biletowane 70/50 zł (kasy Teatru Wybrzeże).
Włodzimierz Staniewski:
„Tragedia uczuć i ambicji czyni bohaterów Ifigenii niezwykle wyrazistymi teatralnie
i jednocześnie bardzo współczesnymi. Kiedy odsuniemy na bok antykwaryczny historyzm, zobaczymy postacie które są jak wyjęte z dzisiejszego życia. Finalny rytuał ofiary to akt ślepej przemocy, wymuszonej wiary, za którą stoi indoktrynacja, trujące podszepty, klęska mocnych w słowach i pozach a słabych duchem. Ale to – o dziwo – nie boli, to spowszechniało
i staniało. Oburza ale nie boli. Nawet danina z życia jako wyraz fanatycznego poświęcenia jakoś nam spowszedniała.
W „IFIGENII W A...” to co boli to dramat rodzinny. Koniec świata wspólnoty.
Nie – parszywa polityka, chore ambicje, łupieskie instynkty, przeniewierstwa i łgarstwa;
te wszystkie tłuste przynęty, którymi wabi dramat antyczny, a którymi Eurypides operuje
na niepowtarzalnych skalach.
Taki teatr, teatr natręctw i natrętów, chcących „dzielić i rządzić” grany jest w mediach
i w postmodernistycznym teatrze na co dzień i powszechnie. To są już tylko znamiona końca świata, w którym słowo dom znaczyło dom, litość znaczyło litość a trwoga znaczyło trwoga. Symptomów pogubienia należy szukać w kryzysie wspólnoty.
Spektakl jest grany po polsku, angielsku i w antycznej grece.
Muzykę napisał Zygmunt Konieczny. Spektakl powstał w koprodukcji z Teatrem Starym
w Krakowie”.
SPOTKANIE PIĄTE
PIĄTEK, 16 maja 2014, godz. 11.30, aula Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Gdańskiego (ul. Wita Stwosza 55, Gdańsk)
TEATR – PERSPEKTYWA MANTYCZNA: WYROCZNIE, PROROCTWA, WIDOWSKA
Wykład WŁODZIMIERZA STANIEWSKIEGO prowadzony z prezentacjami aktorskimi
Wstęp bezpłatny.
Przedstawiony przez Włodzimierza Staniewskiego wykład stanowić będzie wielowymiarowe podsumowanie Trójmiejskiej rezydencji OPT Gardzienice na festiwalu BETWEEN.POMIĘDZY. Podczas wykładu odbędą się również prezentacje aktorskie oraz pokazy fragmentów nagrań archiwalnych. Włodzimierz Staniewski przedstawi nową, mantyczą perspektywę gardzienickiego teatru.
Ośrodek Praktyk Teatralnych GARDZIENICE ma charakter autorski. Założony w 1977 roku przez Włodzimierza Staniewskiego, na wschodniej ścianie Polski, tuż przy żelaznej kurtynie, stał się znany na świecie dzięki swoim spektaklom i rygorystycznym praktykom teatralnym. Staniewski szukał matecznika, zapomnianego przez Boga i historię, odizolowanego od reszty świata, „gdzie diabeł mówi dobranoc”, dokąd nic nie dociera,
i skąd nic nie wychodzi. Wybrał wieś Gardzienice. Był to – jak na owe czasy – nie tylko akt desperacji, ale i ryzyko cywilnego samobójstwa. Wspaniałe perspektywy, jakie dawali mu teatralni patroni i krakowsko-wrocławskie środowisko kultury, zostały zerwane. W Ośrodku Praktyk Teatralnych GARDZIENICE pracowało w ciągu ostatnich 35 lat kilkudziesięciu artystów i animatorów kultury z Polski i ze świata. Ich kilkunastoletni, a często i dłuższy, wkład w misję i ślady ich twórczej obecności utrwalone są w literaturze przedmiotu
i w annałach opisujących kolejne batalie i stadia ewolucji teatru. Dwóm spośród nich należą się szczególne wyrazy uznania. Są to Mariusz Gołaj i Tomasz Rodowicz. We wrześniu 2013 odbyło się otwarcie nowego kompleksu teatralnego w Gardzienicach. Doprowadzony do kompletnego zniszczenia przez kolejnych włodarzy (w ciągu sześćdziesięciu powojennych lat) – architektoniczny zespół pałacowo-parkowy został teraz podźwignięty z ruin i zgliszczy
i cudownie zreanimowany. Staniewski jest pomysłodawcą tego przedsięwzięcia, autorem koncepcji, fundraiserem oraz wykonawcą projektu w najmniejszych szczegółach.
Nazywa ten projekt najważniejszym utworem reżyserskim, swoim opus magnum.
„Teatr GARDZIENICE stał się dobrze rozpoznawalny dzięki swym dogłębnym badaniom
w zakresie rdzennych i antycznych tradycji muzycznych, wyjątkowym technikom aktorskim (ciało, głos), dzięki zaangażowaniu w tworzenie w naturalnym środowisku i akcentowaniu zasad wzajemności w pracy.”
Alison Hodge, 'XX-century Actor's Training', Routledge
„Kolejne konstelacje ludzi, których Staniewski wokół siebie gromadził stanowiły – zawsze – międzynarodowe varieté. Eksploracja Antyku i zwrócenie się ku literackim, muzycznym i mitologicznym wątkom starożytności pozwalało porozumiewać się ponad kulturowymi i stereotypowymi podziałami. Ta niezwykła, nieprzejednana [...] grupa, pracująca pod inspirującym przewodnictwem Włodzimierza Staniewskiego […] jest, według mnie, jednym spośród zaledwie kilku w świecie znaczących zespołów teatralnych.”
Susan Sontag , 'Hidden Territories', Routledge
BETWEEN.POMIĘDZY jest piątą edycją międzynarodowego festiwalu, poświęconego związkom literatury i teatru, organizowanego od 2010 roku przez Uniwersytet Gdański oraz Urząd Miasta Sopotu, we współpracy m.in. z Fundacją Sztuki Un Gusto A Miel, Towarzystwem Przyjaciół Sopotu, Gdańskim Teatrem Szekspirowskim, Teatrem Wybrzeże, Zatoką Sztuki, Teatrem Polskiego Radia, Wydawnictwem Maski, kwartalnikiem „Tekstualia” i dwumiesięcznikiem literackim „Topos”. Organizację festiwalu koordynuje fundacja BETWEEN.POMIĘDZY. Festiwal jest wydarzeniem interdyscyplinarnym o charakterze popularnonaukowym, w którego organizację zaangażowanych jest wiele podmiotów z dziedziny sztuki, kultury i nauki na poziomie lokalnym, ogólnopolskim oraz międzynarodowym. Więcej informacji: