Konferencja naukowa "Gdańsk – dawniej Danzig, 1945–1955. Miasto – ludzie – pamięć"
Godzina: Rozpoczęcie 9.00
Miejsce: Europejskie Centrum Solidarności pl. Solidarności 1, Gdańsk
Wstęp: Wolny
Organizator: Europejskie Centrum Solidarności
Prezydent Gdańska Paweł Adamowicz, Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej oraz Europejskim Centrum Solidarności zapraszają do udziału w konferencji naukowej „Gdańsk – dawniej Danzig, 1945–1955. Miasto – ludzie – pamięć”
Mija siedemdziesiąt lat od jednej z najbardziej brzemiennych dat w tysiącletniej historii Gdańska. 30 marca 1945 r. zniszczone miasto zostało zdobyte przez wojska sowieckie wspomagane przez oddziały polskie oraz włączone do granic kształtowanej na nowo Polski. W wyniku II wojny światowej nastąpiła rzecz wcześniej niewyobrażalna: Gdańsk polski – myśl dla Niemców nie do zaakceptowania stał się faktem. To co dla Polaków było spełnieniem sprawiedliwości dziejowej, dla Niemców stało się symbolem cierpień i krzywdy.
Rok 1945 to w dziejach Gdańska zarówno wygnanie i rozproszenie dotychczasowej niemieckiej ludności, jak i początek przybywania i integrowania się wokół historii i idei Miasta nowych, polskich gdańszczan. Przeszłość Miasta została na nowo zdefiniowana, postaciom historycznym nadano polskie imiona. Rodził się nowy Gdańsk, a zarazem – poprzez selektywną rekonstrukcję materii i pamięci – pozostawał czymś starym.
Warto skorzystać z Jubileuszu i spotkać się w gronie zarówno tych, którzy byli świadkami wydarzeń towarzyszących pierwszej powojennej dekadzie Gdańska, jak i historyków, którzy na podstawie źródeł, rekonstruują dzieje Miasta i pamięć o tym czasie.
Kuratorami konferencji są prof. Edmund Kizik (Instytut Historii PAN, Pracownia Historii Gdańska i Dziejów Morskich Polski) i prof. Mirosław Golon (Instytut Pamięci Narodowej); funkcję sekretarza konferencji pełni dr Sylwia Bykowska.
wydarzenie | Konferencja naukowa „Gdańsk 1945–1955. Miasto – ludzie – pamięć”
miejsce | Europejskie Centrum Solidarności, Audytorium, pl. Solidarności 1
data | 26–27 marca 2015, czwartek–piątek
wstęp | wolny
Program konferencji
26 marca 2015 (czwartek)
9.45 – 10.00: Powitanie gości: dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności Basil Kerski
10.00 – 10.15: Otwarcie konferencji: prof. Edmund Kizik, prof. Mirosław Golon
10.20 – 10.40: Prezydent Gdańska Paweł Adamowicz, Moje gdańskie podwórko
Świadkowie: historia przeżyta
10.45 – 11.15: Henryka Flisykowska-Kledzik, Andrzej Flisykowski, rozmowę prowadzi prof. Grzegorz Berendt
11.20 – 11.50: prof. Wiesław Gruszkowski, rozmowę prowadzi dr Jacek Friedrich
11.55 – 12.25: dr Jerzy Wiśniewski, rozmowę prowadzi prof. Edmund Kizik
12.45 – 13.15: prof. Barbara Krupa-Wojciechowska, rozmowę prowadzi dr Sylwia Bykowska
13.20 – 13.50: Barbara Brzeska-Siemianowska, rozmowę prowadzi prof. Edmund Kizik
13.55 – 14.25: prof. Jerzy Kmieciński, rozmowę prowadzi prof. Edmund Kizik
14.30 – 15.00: prof. Jerzy Młynarczyk, rozmowę prowadzi dr Sylwia Bykowska
dyskusja 15.00 – 15.30
16.30 – 17. 15: projekcja filmu: Koniec i Początek, reż. Paweł Zbierski, 2015, prod. TVP Gdańsk.
17.30 – 19.00 przedstawienie międzynarodowych projektów badawczych:
prof. Edmund Kizik (Gdańsk), prof. Hans-Jürgen Bömelburg (Giessen), prof. Alvydas Nikžentaitis (Wilno): Gdańsk/Danzig – Vilnius/Wilno: historie paralelne 1920–2014. Transformacje historii i pamięci zbiorowej w Europie Środkowej.
prof. Mirosław Golon, prof. dr hab. Edmund Kizik: Historii Gdańska: tom 6. 1945–1970. Problemy badawcze
dr Sylwia Bykowska: Audiowizualne archiwum historii Gdańska 1945–1970. Relacje świadków
dyskusja
27 marca 2015
Badacze: historia nieprzeżyta. Przeszłość w badaniach historycznych
Panel 1: Miasto: zniszczenia, odbudowa, rekonstrukcja
9.00 – 9.30: dr Jacek Friedrich (Gdynia): Odbudowa historycznego centrum Gdańska
9.30 – 10.00: prof. Marcin Gawlicki (Lublin – Gdańsk): Konserwatorska koncepcja odbudowy kościołów Gdańska po zniszczeniach 1945 roku
10.00 – 10.30: prof. Mirosław Golon (Gdańsk – Toruń): Odbudowa przemysłu stoczniowego w Gdańsku w latach 194–1946
dyskusja 10.30 – 11.00
Panel 2: Ludzie: wygnanie i przybywanie, polityka i społeczeństwo
11.30 – 12.00: dr Sylwia Bykowska (Gdańsk): Gdańsk 1945–1950. Kształtowanie się ludności miasta
12.00 – 12.30: prof. Maciej Hejger (Słupsk): Mniejszość niemiecka w Gdańsku po 1945 r.
12.30 – 13.00: prof. Igor Hałagida (Gdańsk): Napływowe mniejszości wyznaniowe i narodowe w Gdańsku
dyskusja 13.00 – 13.30
Panel 3 Pamięć: kształty przeszłości historycznej
15.00 – 15.30: dr hab. Peter Oliver Loew (Darmstadt): Rozproszony Danzig. Niemieccy gdańszczanie i trauma utraty, 1945-1955
15.30 – 16.00: dr Bogusław Gogol (Gdańsk): Cenzura wobec przeszłości historycznej Gdańska
16.00 – 16.30: prof. Grzegorz Berendt (Gdańsk): Powrót nad Bałtyk. Gdańsk w przekazach prasy polskiej w I połowie 1945 r.
16. 30 – 17.00: prof. Edmund Kizik (Gdańsk): Uroczystości 500-lecia powrotu Gdańska do macierzy w 1954 r.
17.00 – 17.30: Jan Daniluk (Gdańsk): Oswajanie przestrzeni. Zmiany w nazewnictwie miejskim Gdańska w pierwszych latach powojennych
dyskusja i podsumowanie konferencji 17.30 – 18.00